کابل کانسنتریک چیست و چه کاربردی دارد؟

کابل کانسنتریک یکی از انواع تخصصی کابل‌های برق است که بیشتر در شبکه‌های توزیع برق فشار ضعیف مورد استفاده قرار می‌گیرد. ساختار خاص این کابل به‌گونه‌ای است که هادی فاز در مرکز قرار دارد و هادی نول یا ارت به‌صورت سیم‌های هم‌مرکز (کانسنتریک) به دور آن پیچیده شده است. این طراحی باعث افزایش ایمنی، کاهش تلفات و محافظت بهتر کابل در برابر آسیب‌های الکتریکی و مکانیکی می‌شود.
 
کابل کانسنتریک به‌طور گسترده در انشعابات برق شهری، پروژه‌های توزیع برق، ساختمان‌ها و تأسیسات زیرزمینی استفاده می‌شود و یکی از کابل‌های پرکاربرد شرکت‌های برق محسوب می‌گردد.
 
 

ساختار کابل کانسنتریک

 
کابل کانسنتریک از چند لایه اصلی تشکیل شده که هر کدام نقش مهمی در عملکرد آن دارند:
 
1. هادی مرکزی
 
هادی اصلی کابل کانسنتریک معمولاً از مس یا آلومینیوم ساخته می‌شود و وظیفه انتقال جریان فاز را بر عهده دارد.
 
2. عایق هادی فاز
 
این عایق اغلب از PVC یا XLPE تولید می‌شود و مانع نشتی جریان و اتصال کوتاه می‌شود.
 
3. هادی کانسنتریک (نول یا ارت)
 
در اطراف عایق، رشته‌های سیمی به‌صورت منظم و هم‌مرکز پیچیده می‌شوند. این رشته‌ها معمولاً از مس یا آلومینیوم ساخته شده‌اند و نقش نول یا ارت را ایفا می‌کنند.
 
4. روکش نهایی
 
روکش بیرونی کابل کانسنتریک معمولاً از PVC مقاوم است و کابل را در برابر رطوبت، سایش و ضربه‌های محیطی محافظت می‌کند.
 
 

انواع کابل کانسنتریک

 
کابل‌های کانسنتریک بر اساس نوع هادی و کاربرد به چند دسته تقسیم می‌شوند:
 

کابل کانسنتریک مسی

دارای رسانایی بالا و مناسب برای شبکه‌هایی با حساسیت بیشتر و افت ولتاژ کمتر.
 

کابل کانسنتریک آلومینیومی

سبک‌تر و اقتصادی‌تر بوده و در پروژه‌های بزرگ توزیع برق کاربرد گسترده‌ای دارد.
 

کابل کانسنتریک فشار ضعیف

رایج‌ترین نوع کابل کانسنتریک که در شبکه‌های توزیع برق شهری و ساختمانی استفاده می‌شود.
 
 

کاربردهای کابل کانسنتریک

به دلیل طراحی خاص و ایمنی بالا، کابل کانسنتریک در کاربردهای متعددی مورد استفاده قرار می‌گیرد، از جمله:
•شبکه‌های توزیع برق فشار ضعیف
•انشعابات برق خانگی و تجاری
•پروژه‌های برق‌رسانی شهری
•نصب زیرزمینی کابل
•تأسیسات ساختمانی
•شرکت‌های توزیع نیروی برق
 
در این کاربردها، وجود نول یا ارت هم‌مرکز باعث افزایش ایمنی سیستم می‌شود.
 
 

مزایای کابل کانسنتریک

 
کابل کانسنتریک دارای مزایای مهمی است که آن را به گزینه‌ای مناسب برای شبکه‌های توزیع تبدیل کرده است:
•ایمنی بالا در برابر برق‌گرفتگی
•کاهش تلفات انرژی
•محافظت بهتر از هادی فاز
•مناسب برای دفن مستقیم در زمین
•کاهش احتمال دستکاری و سرقت برق
•نصب مطمئن و استاندارد
 
 
تفاوت کابل کانسنتریک با کابل معمولی
 
در کابل‌های معمولی، هادی فاز و نول به‌صورت جداگانه قرار دارند، اما در کابل کانسنتریک، هادی نول یا ارت به‌صورت هم‌مرکز اطراف فاز قرار می‌گیرد. این ساختار باعث افزایش ایمنی، کاهش نویز و محافظت بهتر کابل در برابر آسیب‌های خارجی می‌شود. به همین دلیل کابل کانسنتریک انتخاب اصلی شبکه‌های توزیع برق است.
 
 
نکات مهم در خرید کابل کانسنتریک
برای خرید کابل کانسنتریک مناسب، توجه به نکات زیر ضروری است:
•نوع هادی (مسی یا آلومینیومی)
•سطح مقطع هادی مرکزی
•تعداد و سطح مقطع رشته‌های کانسنتریک
•نوع عایق و روکش
•شرایط محیطی محل نصب
•داشتن استانداردهای معتبر
 
انتخاب صحیح کابل تأثیر مستقیمی بر ایمنی و عملکرد شبکه برق دارد.
 
 
قیمت کابل کانسنتریک
قیمت کابل کانسنتریک به عوامل مختلفی بستگی دارد، از جمله:
•قیمت روز مس یا آلومینیوم
•سطح مقطع کابل
•نوع عایق و روکش
•برند و شرکت تولیدکننده
•استانداردهای تولید
 
به دلیل نوسانات بازار فلزات، قیمت کابل کانسنتریک معمولاً به‌صورت روزانه تغییر می‌کند و باید از منابع معتبر استعلام شود.
 
 
استانداردهای کابل کانسنتریک
 
کابل‌های کانسنتریک معمولاً مطابق با استانداردهای ملی و بین‌المللی مانند IEC، VDE و ISIRI تولید می‌شوند. رعایت این استانداردها تضمین‌کننده ایمنی، کیفیت و طول عمر کابل در شبکه‌های توزیع برق است.
 
 
جمع‌بندی
 
کابل کانسنتریک یکی از ایمن‌ترین و پرکاربردترین کابل‌ها در شبکه‌های توزیع برق فشار ضعیف است. طراحی هم‌مرکز هادی‌ها، کاهش تلفات، افزایش ایمنی و امکان دفن مستقیم در زمین، این کابل را به انتخابی ایده‌آل برای انشعابات برق و پروژه‌های شهری تبدیل کرده است. با انتخاب کابل کانسنتریک استاندارد و باکیفیت، می‌توان از عملکرد پایدار و ایمن شبکه برق اطمینان حاصل کرد.